Vakjournalistiek, opinie en onderzoek over innovatie in marketing, sales en service
Home » Column » China Talk: van ‘Made in China’ naar ‘Invented in China’

China Talk: van ‘Made in China’ naar ‘Invented in China’

Ed Sander
Door Ed Sander, Manager Contact & Conversie
Thursday, August 1, 2013 om 8:30 AM
Tags:

China staat niet bekend als een centrum voor innovatie. Integendeel, het beeld dat de meeste mensen van China hebben, is nog steeds dat het land de fabriek van de wereld is. Een land waar uitvindingen uit het Westen tegen lage kosten worden geproduceerd . Of het nu om goedkoop speelgoed, kleding of de Appleproducten gaat die in de Foxconn fabrieken in elkaar worden gesleuteld. Producten die China onder haar eigen merken produceert, zijn meestal niet meer dan schaamteloze kopieën en diefstal van intellectueel eigendom.

China mag dan niet bekend staan als innovator, dat is vroeger toch echt anders geweest. Veel van de grootste uitvindingen uit de geschiedenis van de mensheid kwamen uit China. Buskruit, het kompas, papier en boekdrukkunst staan bekend als de ‘grote vier uitvindingen’ van het oude keizerrijk. Maar Chinezen waren ook de uitvinders van de kruisboog, pasta, bankbiljetten, examens voor ambtenaren, de vlammenwerper, de helicopterpropellor, vliegers, wiskunde met negatieve nummers, raketten, thee en toiletpapier. Om maar eens een greep te doen uit de ellelange lijst.

Geen aanmoediging voor creativiteit

In de afgelopen eeuwen is China echter zijn voorlopersrol als innovator verloren aan het Westen. Geleerden wijzen op een aantal factoren voor haar huidige gebrek aan innovatie. Allereerst is er het onderwijssysteem, welke de nadruk legt op het van buiten leren van feiten en confirmeren aan de standaard in plaats van stimuleren van creativiteit en probleemoplossend vermogen. Fouten worden in principe niet getolereerd, wat resulteert in risicomijdend gedrag. Bovendien werd tijdens het bewind van Mao Zedong’s Culturele Revolutie de creativiteit van een hele generatie doodgedrukt.

Vervolgens is er de leer van Confusius, welke hiërarchie en volgzaamheid preekt. Binnen het bedrijfsleven leidt dit tot een gebrek aan gezonde uitdaging van autoriteit en de status quo die voor startups zo belangrijk is. Tenslotte is er nog het gebrek aan bescherming van intellectueel eigendom.

De overheid probeert nu innovatie te stimuleren op de enige manier die ze kent: met brute kracht door enorme investeringen. De randvoorwaarden voor innovatie missen echter en naar schatting zestig procent van de investeringen in research and development (r&d) gaan verloren aan corruptie. Tegelijkertijd zijn veel Chinese ondernemers meer geïnteresseerd in snel rijk worden (door kopiëren) dan het bouwen van een daadwerkelijk innovatief product en succes op lange termijn. Het is dan ook niet vreemd dat er in China op een gegeven moment duizenden Groupon klonen bestonden.

Terug van weggeweest

Toch zijn de verwachtingen voor China positief. Vergeet niet dat het land pas sinds 1978 vrij ondernemerschap kent terwijl de koploper in innovatie, de Verenigde Staten, dat al 150 jaar ervaart. Toenemende loonkosten dwingen China bovendien tot een meer strategische aanpak.

De innovatie wordt vooral verwacht in de digitale en mobiele sector. In de afgelopen tien jaar heeft China duizenden klonen geproduceerd van platformen als Facebook, Twitter, Groupon, Amazon, et cetera. Rond veel van deze kopieën zijn echter sterke bedrijven ontstaan zoals Baidu (zoekmachine), Tencent (sociaal netwerk) en Alibaba (e-commerce).

Een stimulerende factor voor innovatie waren de Chinezen die terugkeerden van een studie in Amerika en frisse nieuwe ideeën meebrachten. Een aantal van China’s grootste internetbedrijven worden geleid door deze ‘haigui’ (terugkerende schildpadden), zoals ze plaatselijk genoemd worden. Door gebrek aan technisch talent en infrastructuur  in het thuisland was het kopiëren van Westerse innovaties in eerste instantie de enige optie voor deze ondernemers.

De aanwezigheid van sterke concurrente op de Chinese markt heeft de internetbedrijven er echter toe gedwongen om na de lancering van hun ‘schaamteloze kopie’ direct door te ontwikkelen. Deden ze dat niet dan zouden er binnen no-time vijftig identieke klonen van hun eigen kloon zijn. Het pad wat gevolgd werd is dus simpel: kopiëren, lokaliseren en innoveren. Zo is er een veelheid aan functionaliteit toegevoegd en zijn de meest succesvolle producten hun oorspronkelijk gekopieerde bron vaak al ver voorbij gestreeft.

Tencent als schoolvoorbeeld

Tencent is het schoolvoorbeeld van deze ontwikkeling. Het bedrijf begon met de immens populaire instant messaging app QQ, welke zelfs in naam een schaamteloze kopie was van het Israelische ICQ. In tegenstelling tot veel Westerse bedrijven vond Tencent wel een manier om geld te verdienen aan de applicatie door gebruikers de mogelijkheid te bieden voor een klein bedrag hun avatar aan te kleden met virtuele kleding en decoraties.

Tencent’s microblog Sina Weibo is inmiddels superieur aan Twitter en meer een mengvorm tussen een microblog en Facebook doordat de mogelijkheid om commentaar onder posts te plaatsen betere sociale communicatie faciliteert. Voor 1,50 dollar per maand kun je een premium account nemen met onder andere een gepersonaliseerde profielpagina en audio posts.

Tencent’s Weixin/WeChat mobiele app combineert elementen van WhatsApp (mobiele chat), Instagram (foto’s delen), Path (delen van ‘momenten’ op een sociale tijdslijn), Skype (video-calling), voice messaging en een platform voor plug-ins. WeChat is daarmee uniek in de wereld en heeft inmiddels vierhonderd miljoen gebruikers. 

China in het mobiele tijdperk

Een aantal factoren duidt er nu op dat China’s internetsector klaar is om daadwerkelijk innovatief te worden. Het ecosysteem is volwassen geworden, investeerders zijn steeds geïnteresseerder, en overnamen en fusies komen steeds vaker voor. Hierdoor is een veelheid aan ondernemers steeds meer bereid om risico’s te nemen en startups te beginnen.

Daarnaast vindt er in China een massale verschuiving plaats naar mobiel internet dankzij de explosieve groei in de verkoop van smartphones. In tegenstelling tot desktop internet heeft China hier geen achterstand van vijftien jaar ten opzichte van Amerika. In China zijn desktopcomputers nooit wijdverspreid geweest, maar op het gebied van mobiele apps verschijnen de twee landen nu tegelijkertijd aan de startlijn.

De uitdagingen voor China

Maar er zijn nog wel uitdagingen voor China. Het land heeft nog te weinig datacentra en de penetratie van 3g is met slechts achttien procent erg laag. Mobiel internet is daarmee pijnlijk langzaam buiten de grote steden. Experts geloven echter dat dit probleem dankzij nieuwe investeringen binnen drie jaar verholpen moet zijn. Daarnaast bouwen de internetgiganten en de overheid momenteel gigantische nieuwe datacentra.

Het wordt hoog tijd dat Westerse bedrijven gaan letten op wat er in China gebeurt. Niet alleen om te leren van wat Chinese bedrijven doen in plaats van hen zoals de afgelopen tien jaar te negeren als ongevaarlijke naäpers. Ook omdat de tijd ongetwijfeld gaat komen dat Chinese producten niet meer onderdoen voor Westerse. China Talk helpt een handje mee: in de volgende China Talk nemen we een aantal innovatieve producten uit de mobiele en internet sector verder onder de loep.

Dit artikel maakt gebruik van informatie uit Beta China, een uitvoerig Pando Daily rapport door Hamish McKenzie, verkrijgbaar op Amazon als Kindle e-book voor slechts $1,99.

Ed Sander werkte twee jaar als internationaal vrijwilliger in China in de positie van marketing consultant voor non-profit organisaties in Xi’an (klik hier voor meer informatie). Ed is momenteel werkzaam bij Persuade Brand Interaction.

Bron: Customer Talk

 


Onderwerp sponsors

Customer experience

Hoofdsponsor:

BrixCRM
Interactive Intelligence

Sponsor:

Beeckestijn Business SchoolKANAMicrosoftCtacSalesforce.com

Customer strategy

Hoofdsponsor:

Pitney Bowes Software

Sponsor:

TOTE-M





Reageer op dit bericht

Log in om te reageren of vul in
Plaats reactie

* is verplicht
Evenementen
oct
28
Van Big Data naar Customer insights, Amsterdam 28 oktober 2014
IBM, Johan Huizingalaan 765, 1066 VH Amsterdam
oct
30
GX Connect 2014
DeFabrique
nov
18
De eerste stap naar Cloud Computing
Amsterdam, Boerdererij Langerlust