Naar inhoud

Boekreview: ‘China’s New Normal’ van Pascal Coppens

In de westerse samenleving wordt technologische innovatie bijna vanzelfsprekend geassocieerd met een vijfletterwoord: FAMGA. Dit acroniem staat symbool voor Facebook, Apple, Microsoft, Google en Amazon – de vijf grootste Amerikaanse technologiebedrijven. Ondertussen wordt in China echter een nieuwe standaard gecreëerd die in het Westen nog als sciencefiction klinkt. Die ontwikkelingen heeft Pascal Coppens vastgelegd in het boek ‘China's New Normal – Hoe China de standaard zet voor innovatie’.


Technologie in China

Op een zonnige dag in de hete zomer van 2019 ontmoet ik Pascal Coppens in Eindhoven. Hij is sinoloog en technologieondernemer en heeft meer dan 20 jaar doorgebracht in China en Silicon Valley. Tegenwoordig geeft hij vooral lezingen en begeleidt hij net als ik studiereizen naar en door China. Het is uitzonderlijk dat ik in de Benelux iemand ontmoet die mij het gevoel geeft op één lijn te zitten qua kennis over de technologie en innovatie in China. Met hem kan ik een gelijkwaardige discussie voeren en ideeën op dat gebied uitwisselen. Maar daar waar mijn kennis over China vooral de diepte ingaat op het gebied van consumer facing-technologie als e-commerce, New Retail en mobiele applicaties, heeft deze Vlaming door zijn jarenlange ervaring veel meer een helicopterview.

Pascal Coppens en ik delen een passie met betrekking tot de kennisoverdracht van moderne Chinese technologieën en ontwikkelingen, ofschoon er wel enige nuanceverschillen bestaan tussen onze opvattingen. Daar waar ik met name korte artikelen schrijf, heeft de Belg zich gewaagd aan het publiceren van een compleet boek over innovatie in China. Een bewonderenswaardige prestatie, want ik weet hoe moeilijk het is om te schrijven over een land waar technologie zich zo razendsnel ontwikkelt. Zo kan een stuk dat je een half jaar geleden hebt geschreven inmiddels hopeloos verouderd zijn. Ik stel me voor dat Pascal Coppens zijn werk tijdens het schrijfproces regelmatig moest updaten. Het resultaat mag er evenwel zijn. ‘China’s New Normal’ is een boeiend boek dat handelt over de belangrijkste gebeurtenissen op het gebied van technologie uit voornamelijk dit decennium. De auteur durft het echter ook aan om enkele toekomstverwachtingen te schetsen.

Innovatie in de breedte

Het werk geeft een zeer breed inzicht op alle vlakken waar China zich van het kopiëren van het buitenlandse producten naar binnenlandse innovaties heeft ontwikkeld. Het grote voordeel is dat een lezer die weinig van China weet op deze manier een prima beeld krijgt van wat zich allemaal afspeelt in het land en de enorme snelheid waarmee dit gebeurt. Pascal Coppens deelt deze ontwikkeling op in acht hoofdstukken: smart security, smart media & entertainment, smart retail, smart finance & insurance, smart mobility, smart manufacturing, smart health en smart education.

In elke hoofdstuk pakt hij het onderwerp beet en leidt ons aan de hand van anekdotes en voorbeelden door de ontwikkelingen in die sector. Omdat elk hoofdstuk zo’n 20 pagina’s beslaat en de lay-out vrij ruim is opgezet, betekent dit tegelijkertijd dat hij niet heel erg diep kan ingaan op elk onderwerp. Wat dat betreft, is het boek vooral erg geschikt als eerste oriëntatie. Wil de lezer zich dan verder verdiepen in specifieke onderwerpen, dan kan hij na het lezen van ‘China’s New Normal’ meer gespecialiseerde publicaties raadplegen, zoals Kaifu Lee’s 'AI Superpowers'. Of de lezer kan via de vele eindnoten de links naar online artikelen volgen, alhoewel dat in het e-book waarschijnlijk gemakkelijker kan.

Elk hoofdstuk wordt afgesloten met een opsomming van de belangrijkste learnings – handig als het je allemaal een beetje duizelt – en achterin het boek bevindt zich een lijst met manieren waarop je de Chinese aanpak van innovatie kunt toepassen op je eigen organisatie. Nu zijn die lang niet allemaal even eenvoudig te implementeren, maar zeker inspirerend.

Ik hou mij vooral bezig met de categorieën die in de eerste helft van het boek te vinden zijn, dus voor mij bevat vooral het tweede deel nieuwe informatie. Nu ben ik normaal gesproken vrij kritisch op publicaties over onderwerpen waar ik zelf veel kennis over bezit – lees mijn review van 'New Retail: Born in China Going Global' maar eens. Maar ik heb Pascal Coppens niet kunnen betrappen op ernstige fouten of misverstanden. Het is dus een boek met gedegen informatie.

Elk hoofdstuk is opgebouwd uit een aantal kortere teksten variërend van een tot drie pagina’s, die een bepaald sub-aspect van een onderwerp bespreken. Dit maakt het boek erg leesbaar en vlot. Het leest bijna als een verzameling logisch aan elkaar gekoppelde korte blogs – en dat bedoel ik positief. Wat het boek ook erg leuk maakt, is dat Pascal Coppens bij elk onderwerp een inkijkje geeft in zijn persoonlijke ervaringen in China. Daarnaast heeft hij over zijn terugkomst in België het nodige te melden. Zo lezen we over zijn ervaringen in Chinese ziekenhuizen, banken en scholen, maar ook over hoeveel moeite hij moet doen om in België van A naar B te komen.

Nu is de vergelijking in de mobiliteit tussen de twee landen niet altijd 100 procent fair, gezien de urbanisatiegraad – probeer op het Chinese platteland maar eens van A naar B te komen. Het resulteert echter wel in een amusante collectie verhalen. Wat dat betreft, moet gezegd worden dat Pascal Coppens er uitstekend in slaagt een potentieel droog onderwerp aantrekkelijk neer te zetten. Ook zijn humor geeft het boek een luchtig karakter. Op het moment dat de auteur bijvoorbeeld het gedoodverfde voorbeeld van credit scoring bij het kopen van games versus luiers van stal haalt, weet hij er een leuke draai aan te geven door gamers te adviseren toch ook vooral veel luiers te kopen.

Kanttekeningen

De toevoeging smart aan elk hoofdstuk vind ik soms wat vergezocht. Het suggereert een verregaande implementatie van kunstmatige intelligentie op al deze gebieden. In de praktijk is dat echter niet altijd het geval, al ontwikkelt China zich op het terrein van de toepassing van artificial intelligence wel erg snel. Ook de strakke tijdlijn die wordt aangehouden – van 2013 voor het eerste hoofdstuk tot 2030 voor het laatste hoofdstuk, waarbij een mijlpaal voor elk onderwerp wordt vastgepind aan een bepaald jaar – vind ik niet altijd even overtuigend. De ontwikkelingen op alle gebieden vinden namelijk vaak plaats over meerdere jaren en zijn niet simpelweg af te kaderen op één moment. Een aparte tijdlijn met belangrijke mijlpalen, los van de acht categorieën, was misschien realistischer geweest.

Persoonlijk vind ik de titel van het boek wat minder goed gekozen. Ik snap wat Pascal Coppens ermee bedoelt en hij legt dat ook uitgebreid uit in de inleiding van het boek. Voor China-kenners heeft New Normal echter hele andere connotaties. De term is in China geïntroduceerd om aan te geven dat de jaren van double digit-groei van het bruto nationaal product voorbij zijn en het land een tijdperk van gematigde groei van rond de 6 procent in is gegaan. Het volk moest maar wennen aan dit nieuwe normaal. Als ik de ondertitel niet had gezien, zou ik daarom niet gedacht hebben dat het boek over innovatie gaat. Ik zou denken dat het over de vertraging van de economische groei handelt.

Pascal Coppens haalt regelmatig duizelingwekkende absolute getallen uit de kast, maar met 1,4 miljard inwoners is alles in China al heel snel ongelofelijk groot. Zelf vind ik de trends meestal interessanter dan absolute getallen en wat meer visualisaties en grafieken waren wat mij betreft ook welkom geweest. Gezien de vele lege pagina’s die het boek rijk is, is daar zeker plaats voor geweest.

Goednieuwsshow

Maar dit zijn allemaal relatief kleine minpuntjes. Het enige gevoel waar ik wel mee blijf zitten na het lezen van het boek, is dat alles wel erg stellig gepresenteerd wordt. Hoewel Pascal Coppens aangeeft dat China in zijn beleving niet beter of slechter dan Europe of Amerika is maar gewoon anders, wordt er in het boek ook regelmatig gesuggereerd dat China will eat our lunch. De auteur geeft te kennen dat als jij je vandaag – als retailer – niet laat inspireren door China, de kans groot is dat je binnenkort uitsterft. Dat zijn fear of missing out-beweringen die vaak een kern van waarheid bevatten, maar door hun do or die-gehalte naar mijn mening meestal wat te dramatisch worden gebracht. Overdrijven maakt de zaak misschien duidelijk, maar ik denk dat de lezer juist behoefte heeft aan nuancering.

Ondanks dat ik het in grote lijnen met Pascal Coppens eens ben dat China ons aan alle kanten voorbijstreeft, mis ik in het boek een beetje de kritische noot. Dat is jammer, want die kritische noot laat hij wel regelmatig horen met betrekking tot tekortkomingen van onze eigen samenleving en innovaties. Dat hij zich daar eigenlijk wel van bewust is, blijkt uit dit citaat over zijn lezingen: “Soms krijg ik wel te horen dat iemand de goednieuwsshow van China nu wel kent, alsof het om propaganda van de Chinese overheid gaat.” Ik mis de vele Chinese mislukkingen die het beeld wat nuanceren en het hoge cha bu duo-gehalte – de gebrekkige uitvoering – van veel Chinese innovaties en de daarmee gepaard gaande kapitaalvernietiging en verspilling van overheidssubsidies. Ik mis de kritische blik van iemand als Paul Mozur van de New York Times, die in artikelen over robotobers, gezichtsherkenning en politiebrillen – ook te vinden in het boek van Paul Coppens – duidelijk maakt dat er ook veel hypes zijn in de wereld van Chinese technologie. En vaak hebben Chinese bedrijven en de overheid in China er veel baat bij om die hypes in stand te houden.

Ook de generalisatie dat het Westen altijd vanuit de toepassing van een technologie denkt en China vanuit de behoeften van de klant zou ik niet zo durven te stellen. Ik denk dat het klopt voor een aantal gevestigde reuzen als Alibaba en Tencent, maar er zijn diverse voorbeelden van Chinese start-ups die zich helemaal niet zo bekommeren om de klant – zoals peer-to-peer-lending-bedrijven die er vandoor gaan met de centen van hun klanten, mobiele apps die de data van klanten misbruiken en bike sharing-ondernemingen die onder het mom van milieubescherming de steden volplempen met fietsen die op grote dumpplaatsen aan de rand van de stad eindigen. En heel vaak is de efficiënte bedrijfsvoering een belangrijker aspect dan de klantgerichtheid. Denk bijvoorbeeld aan winkels en restaurants zonder personeel.

Dit neemt echter niet weg dat het boek van Pascal Coppens – voor zover ik weet – de enige Nederlandstalige publicatie is die een dergelijk breed beeld schetst van wat zich in China afspeelt. En ondanks mijn bedenkingen is het een boek dat iedereen moet lezen. China is al lang niet meer een ver-van-mijn-bed-show. De invloed van het land wordt steeds groter. En zonder te willen aanzetten tot doemdenken, kun je maar beter op de hoogte zijn van wat je te wachten staat.

  • Titel: China's New Normal – Hoe China de standaard zet voor innovatie
  • Auteur: Pascal Coppens
  • Uitgever: Pelckmans Pro
  • Pagina’s: 240 bladzijden
  • Prijs: € 30,00

Ed Sander heeft als marketingconsultant twee jaar (2011-2013) vrijwilligerswerk gedaan voor goede doelen in Xi’an in China. Naast zijn reguliere werk als CRM-specialist geeft hij lezingen, colleges en workshops en schrijft hij artikelen over onder andere social media, e-commerce, consumentengedrag en innovatie in China. Bezoek de website ChinaTalk voor gratis e-books en video’s van lezingen en colleges van deze bijzonder gewaardeerde China-expert.

Tip: Studiereis ‘Digital & Retail Revolution in China’

• Van 28 maart tot en met 4 april 2020 krijg je de kans kennis te maken met de toekomst van retail tijdens een unieke studiereis naar en door China.

• Deze reis is georganiseerd door Focusplaza in nauwe samenwerking met ChinaTalk en Ed Sander is jouw reisleider.

Lees meer over deze studiereis ►

Bron: CustomerTalk
0

Reacties

Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie