Naar inhoud

‘Klantpraatjes’ – Commons

Voor niets gaat de zon op en onze lucht kent geen eigenaar. Elon Musk wil naar Mars en dat gaat ‘m lukken ook. Daar gaat hij grote stukken grond claimen, zoals zijn voorgangers dat deden met de verovering van Amerika. Bij zonsopkomst mocht je starten met het zetten van de piketpalen en als de zon onderging, had je je land verzameld. En daar mocht je mee doen wat je wilde.

Veel primitieve stammen kennen geen grondbezit. Schrijf ik nou ‘primitief’? Naja… die stammen dus, die werken volgens het principe van de commons. En dat zouden meer mensen vandaag de dag moeten doen. Onder commons, dat weten we, verstaan we de meestal natuurlijke hulpbronnen die ingezet en gebruikt mogen worden door iedereen in een bepaalde groep – zoals een waterbron voor een dorp of de oliebronnen van Noorwegen.

De opbrengsten van de Noorse oliebronnen worden verzameld in een fonds, Oljefondet geheten. Inmiddels bezit dit fonds een kapitaal van meer dan 1,1 biljoen dollar. Even rekenen hoeveel dat is… Je kunt het ook schrijven als 1.100 miljard dollar. Of in losse biljetten als 1.100.000.000.000,00 dollar. Verdeel je dat bedrag over de 5.4 miljoen inwoners, dan krijgt iedereen meer dan twee ton netto in de knip. En dat is in grote lijnen precies wat het fonds doet.

Oljefondet keert overigens niet netto uit maar belegt met miljarden Noorse kronen tegelijk in sterke bedrijven als technologiereuzen Apple en Alphabet – de moeke van Google. Ook wordt geld gestoken in obligaties en onroerend goed. Dat doet het fonds al meer dan 20 jaar lang. En toen het over de grens van 1 biljoen ging, noemde één van de bestuursleden het – met zijn handen zwaaiend in de lucht – verbijsterend.

Commons... Die olie is van ons allemaal, zo redeneren ze in Noorwegen. De opbrengsten van het fonds zijn bedoeld om de pensioenen van de komende generaties Noren te financieren. En zo behoort Oljefondet tot de grootste investeringsfondsen ter wereld, met als doel duurzaam te investeren in de welvaart van de eigen burgers. Daar kan de NAM met de gaswinning in Groningen nog wel iets van leren.

Maar we gaan nu niet de NAM bashen. Het gaat om de commons. Zowel in de politiek als het bedrijfsleven zou er een commons-strategie gevormd moeten worden. Wat doen we met kennis, al dan niet gevormd door artificial intelligence-toepassingen? Wat doen we met het geld om levensbehoeften zoals leren, studeren en werken te financieren? Ik hoor van te veel mensen dat ze niet gaan studeren omdat ze hun carrière niet met 40.000 euro schuld willen beginnen. Van wie is het anticoronamedicijn? Wat zijn de commons van commerciële organisaties?

Dik tien jaar geleden ontving de Amerikaanse econome Elinor Ostrom de Nobelprijs voor economie voor haar studie naar het gezamenlijke gebruik van commons. Uit haar jarenlange onderzoek blijkt dat dit – in tegenstelling tot wat de meeste economen en politici dachten – niet leidt tot overbenutting en uitputting. Integendeel, er is juist vaker sprake van duurzaam beheer en samenhang. Het algemeen belang overheerst het eigenbelang. Dat zou de bedrijfsstrategie moeten zijn als het leven na de crisis weer gaat rennen.

Bron: CustomerTalk
0

Reacties

  1. Job Kip
    strak bericht Egbert.
    Reageer
Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie