Naar inhoud

Circulaire businessmodellen zijn doeltreffend te realiseren

“Onze economie zo organiseren dat die is afgestemd op de productiviteit van natuurlijke systemen. Dat is de essentie van circulariteit. Als groene kapitalist ben ik ervan overtuigd dat een gezonde wereldeconomie wel degelijk de natuurwetten kan respecteren. Circulaire businessmodellen bewijzen zichzelf namelijk inmiddels in de dagelijkse praktijk. En dat een dergelijke transitie noodzakelijk is, is ook heel duidelijk.”

Dat stelt Jan-Willem van den Beukel, global circular economy lead for sustainability bij PwC. Samen met zijn collega Jan Willem Velthuijsen, chief economist bij de accountants- en adviesorganisatie, heeft hij onderzoek gedaan naar de circulaire economie waarin niet alleen de noodzaak aan bod komt. Hun bevindingen zijn vastgelegd in het onderzoekrapport ‘The road to circularity – Why a circular economy is becoming the new normal’. Deze publicatie beschrijft ook tien strategieën met voorbeelden waarmee bedrijven aan de slag kunnen.

Circulaire businessmodellen

“In het rapport zijn tien strategieën beschreven die door bedrijven worden toegepast om circulariteit te omarmen”, licht Jan Willem Velthuijsen toe. “Het is een startpunt voor een discussie in elke organisatie over hoe circulariteit handen en voeten kan krijgen. Het beantwoordt de vraag wat bedrijven concreet kunnen doen in hun context. Het overzicht laat zien dat er allerlei manieren zijn om een lineair systeem circulair te maken.”


Tien strategieën voor circulariteit

Voorrang geven aan hernieuwbare grondstoffen

1. Circulaire bronnen

Vervang hulpbronnen en materialen die eindig zijn in het productieproces door hernieuwbare, bio-based of gerecyclede materialen.

2. Duurzaam ontwerp

Ontwerp producten zodanig dat ze effectief gedemonteerd, hergebruikt, gerepareerd en geüpcycled kunnen worden.

3. Efficiënt gebruik van hulpbronnen

Optimaliseren van het gebruik van grondstoffen en hulpbronnen – dus het beperken van afval – in het productieproces.

Maximaliseren van productgebruik

4. Product als service

Een dienst verlenen op plaatsen waar eerder alleen het product werd verkocht en de productlevenscyclus verlengen door herbestemming aan het einde van het gebruik.

5. Delen en virtualiseren

Deel duurzame middelen zoals auto's, kamers, apparaten en apparaten en digitaliseer producten om de levensduur te verlengen.

6. Optimaliseren van gebruik en onderhoud

Verhoog de prestaties en efficiëntie van een product en verleng de levensduur door onderhoud.

7. Hergebruik en herdistributie

Aankoop en verkoop van tweedehandsproducten en gebruikte producten.

Terugwinnen van bijproducten en afval

8. Renoveren en herfabricage

Herfabricage van producten of componenten voor een nieuw gebruik, in plaats van down-recycling.

9. Industriële symbiose en Recyclen vanuit productie

Afval of bijproducten van de productie worden de basis voor een ander product.

10. Recyclen vanuit gebruik

Recyclen van afgedankte materialen na het einde van het verbruik.


Toepassing circulariteit

“Ter inspiratie worden de tien strategieën in onze studie toegelicht met voorbeelden van bedrijven die ze toepassen”, vertelt Jan-Willem van den Beukel. “Encory bijvoorbeeld, een joint venture van BMW en recyclingbedrijf Alba dat de logistiek, verwerking en marketing van gebruikte auto-onderdelen stroomlijnt. Dit is een voorbeeld van remanufacturing. Een belangrijke strategie, want als producten aan het einde zijn van de eerste levenscyclus wil je zoveel mogelijk van de ingebouwde waarde behouden. De meeste waarde vind je in producten zoals auto-onderdelen die een gemiddelde levensduur hebben en relatief complex zijn. Wanneer je die waarde opnieuw weet in te zetten, is daar veel voordeel te behalen – zowel voor het milieu als voor de bedrijven erachter.”

Er zijn inmiddels kringloopvisies voor elke sector, heldere stippen aan de horizon met sterke businesscases. Niet voor niets zien we het circulaire idee wereldwijd in hoog tempo postvatten bij grote delen van het bedrijfsleven, overheden en burgers.

Economische voordelen van duurzaamheid

“In het voorbeeld van Encory zien we dat IT-oplossingen cruciaal zijn om de omgekeerde supply chain mogelijk te maken. Circulariteit kan een aanjager zijn van de digitalisering in bedrijven. Het geeft richting in het ontwikkelen van digitale innovaties waarbij zowel het bedrijf als het milieu gebaat is. Een ander economisch voordeel van circulariteit is de toenemende aantrekkelijkheid van het merk. Nog een voordeel is dat bedrijven met een circulair businessmodel vanzelfsprekend minder gevoelig zijn voor prijsstijgingen van grondstoffen en voor de druk van regelgeving.”

Omslag naar circulair systeem

“Innovatie van producten en processen, doelen stellen, voortgang en impact meten, het komt allemaal aan bod in de omslag naar een circulair systeem”, aldus Jan Willem van den Beukel: ‘Dat is in bestaande organisaties best ingewikkeld. Maar het is zoals Ellen MacArthur in 2015 concludeert in haar TED-talk over circulariteit: “Now we can do anything, and more importantly, now we have a plan.” Er zijn inmiddels kringloopvisies voor elke sector, heldere stippen aan de horizon met sterke businesscases. Niet voor niets zien we het circulaire idee wereldwijd in hoog tempo postvatten bij grote delen van het bedrijfsleven, bij overheden en burgers.”

Circulariteit is noodzakelijk

Dat het sluiten van de kringloop in het economische systeem noodzakelijk is, wordt onderbouwd in het eerste deel van de studie. Jan Willem van den Beukel verwijst naar een figuur met de negen stabiliteitsgrenzen van de aarde: “Mensen zijn geneigd om gecompartimenteerd over duurzaamheid te denken in plaats van op systeemniveau. Maar de plasticsoep in de oceaan, de klimaatverandering en de afname van biodiversiteit zijn samenhangende gevolgen van een lineair economisch systeem. We zien inmiddels ook oplossingen die op systeemniveau bijdragen. Neem de nieuwe plasticeconomie op basis van gerecycled en biologisch afbreekbaar plastic. Die verbruikt minder energie en er is dus minder CO2-uitstoot, het zorgt voor minder vervuiling van de oceaan en van de voedselketen.”

Schema van de grenzen van de planeet

Economische en culturele druk

“De toenemende milieuschade en schaarste van grondstoffen in het lineaire systeem hebben economische gevolgen”, duidt Jan Willem Velthuijsen. “Europa is het enige continent dat vrijwel alle grondstoffen moet invoeren. Dat alleen is al een belangrijke aanjager om het systeem circulair te maken. De Europese milieuregelgeving is veel dwingender dan in andere delen van de wereld en we zijn serieus bezig met klimaatplannen. Bedrijven moeten binnen die striktere grenzen zien te opereren. Daarbij is er een generatie kinderen op de middelbare school die ons vraagt om fatsoenlijk met het milieu om te gaan. De sociaal-culturele druk om het onderwerp op te pakken is groot en groeit.”

Hoopgevende constateringen

“De noodzaak van verandering gaat gepaard met hoopgevende constateringen”, merkt Jan-Willem van den Beukel. “In een uur bereikt evenveel zonne-energie de aarde als we in een jaar aan energie consumeren. Bij verantwoord gebruik produceert de natuur genoeg biomassa – voedsel en materialen – om ook een groeiende wereldbevolking in haar behoeftes te voorzien. En zelfs per definitie eindigende materialen als metalen en mineralen kunnen dankzij slimme inzet en hergebruik steeds weer als nieuwe grondstoffen voor de industrie dienen. Kortom, een circulaire economie is mogelijk als we de ontwerpfouten in onze lineaire economie repareren.”

PwC Nederland in 2030 volledig circulair

“Voor bedrijven is het, behalve een noodzakelijke voorwaarde voor de bedrijfscontinuïteit, niet minder dan een ethische kwestie. Ook in onze organisatie is dit besef gegroeid. Bij PwC Nederland is dan ook de ambitie uitgesproken om voor 2030 volledig circulair te zijn. Daartoe nemen we allerlei maatregelen. Een van de belangrijkste is dat we intern onze CO2-uitstoot beprijzen à honderd euro per ton CO2, zodat investeringsruimte ontstaat en we eerder kiezen voor het duurzame alternatief. Wij vinden onze circulaire ambitie heel belangrijk voor onze geloofwaardigheid en we nodigen alle partijen in ons ecosysteem uit om mee te doen.”

Bron: CustomerTalk
0

Reacties

Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie