Naar inhoud

Toename in het vertrouwen in algoritmen door de coronacrisis

Het gebruik van algoritmen tijdens de coronacrisis heeft het vertrouwen van Nederlanders in dit soort geautomatiseerde systemen flink laten toenemen. Nederlandse burgers vinden het een goede zaak dat de overheid ervoor gekozen heeft om data en computersystemen in te zetten om het verloop van COVID-19 te voorspellen. Meer dan de helft van de inwoners van Nederland is positief over het gebruik van algoritmen tijdens deze crisis. Slechts 10 procent is dat niet.

Dat blijkt uit de jaarlijkse barometer ‘Vertrouwen in algoritmen’ van accountants- en adviesorganisatie KPMG.

Gebruik van algoritmen

“Het lijkt erop dat met het gebruik van algoritmen tijdens de coronacrisis de maatschappelijke voordelen van algoritmen bij Nederlanders veel manifester zijn geworden”, zegt Frank van Praat, head of trusted analytics & artificial intelligence in control bij KPMG. “Toch is er nog wel werk aan de winkel als het gaat om het gebruik van algoritmen. Hoewel bijna de helft van de Nederlanders bekend is met de inzet van algoritmen om het verloop van het virus te voorspellen, kan de informatieverstrekking over het gebruik van de data beter. Zo’n 30 procent vindt dat er voldoende gecommuniceerd wordt. Daarnaast geeft bijna 35 procent aan vertrouwen te hebben in de kwaliteit van de data die gebruikt worden. Bij bijna 15 procent ontbreekt dat vertrouwen.”

Transparantie en toezicht

“Het is duidelijk dat COVID-19 iedereen op de een of andere manier raakt. De Nederlandse overheid probeert het land zo goed mogelijk te sturen, waarbij zij zich laat bijstaan door het Outbreak Management Team (OMT). Dit is een team van deskundigen dat onder meer op basis van de beschikbare data en algoritmen complexe analyses uitvoert om het verloop van het virus te voorspellen. De data en algoritmes die het OMT gebruikt, moeten van hoge kwaliteit zijn. Het is van groot belang dat hierover open en eerlijk gecommuniceerd wordt, omdat het voor veel Nederlanders lastig is om hierop écht grip te krijgen.”

“Veel Nederlanders vinden dan ook dat bij het gebruik van algoritmen in de Nederlandse samenleving transparantie over de keuzes die een algoritme maakt en het toezicht daarop een punt van aandacht blijft. Bij de politie, de overheid en in de zorg is het vertrouwen dat een algoritme de juiste dingen doet duidelijk groter dan bij bedrijven. Zo’n 80 procent vindt dat moet worden toegezien op het verantwoord ontwikkelen en gebruiken van algoritmen. Iets meer dan de helft ziet hierbij een duidelijke rol weggelegd voor de overheid. Bijna 30 procent van de Nederlanders ziet certificering door een accountant of een andere onafhankelijke partij als de beste manier om het vertrouwen in het gebruik van dit soort artificiële intelligentie te vergroten.”

Volgens Rob Fijneman, die naast zijn betrokkenheid bij de KPMG-afdeling voor artificial intelligence als hoogleraar IT auditing aan de Tilburg University actief is, blijkt deze behoefte ook uit onderzoeksgegevens en lopende onderzoeken. Meer organisaties dan voorheen zoeken een standaard, waaraan zij hun algoritmen kunnen toetsen en samen met IT-auditors worden deze standaarden ontwikkeld.

Status van het vertrouwen

“Uit ons onderzoek blijkt dat Nederlanders langzaam bekend raken met het gebruik van algoritmen in de samenleving”, duidt Frank van Praat. “De helft van hen weet inmiddels wat een algoritme is. In het algemeen neemt het vertrouwen in het gebruik echter nauwelijks toe. Veel mensen zetten nog vraagtekens bij de eerlijkheid, de rechtvaardigheid en de transparantie van de beslissingen die een algoritme neemt.”

“Daarnaast zijn er veel twijfels over het nut van het gebruik voor mens en maatschappij en zijn Nederlanders niet van plan om zich bij alle beslissingen te laten leiden door een algoritme. Ruim 30 procent vindt dat het gebruik van algoritmen het dagelijks leven gemakkelijker maakt. En iets meer dan 40 procent denkt de inzet van algoritmen kan helpen bij het nemen van de juiste beslissingen, zoals bijvoorbeeld rondom COVID-19. Een kleine 30 procent verwacht dat algoritmen alleen worden gebruikt wanneer echte voordelen behaald kunnen worden.”

“Maar als het gaat om eerlijkheid en rechtvaardigheid zijn Nederlanders duidelijk minder gecharmeerd van algoritmen. Niet meer dan 12 procent vindt dat algoritmen bijdragen aan een eerlijke en rechtvaardige wereld. En slechts 20 procent denkt dat het gebruik zorgt voor een veiligere en gezondere wereld en goed is voor mens en maatschappij.”

Gebruik in het publieke domein

“Uit het onderzoek blijkt dat Nederlanders de voordelen van algoritmen vooral in het publieke domein zien”, stelt Rob Fijneman. “De inzet bij COVID-19 is een goed voorbeeld. Bij het gebruik in de openbare ruimte geeft de helft aan een gevoel van veiligheid te ervaren. Een meerderheid is bovendien overtuigd van het nut om algoritmen in te zetten om de veiligheid op straat te waarborgen. Daarnaast vindt bijna 80 procent van de Nederlanders dat de politie algoritmen mag gebruiken om de ideale flitslocatie voor hardrijders te kunnen bepalen. En ruim 80 procent is een voorstander van het gebruik van algoritmen om de georganiseerde misdaad in Nederland op te sporen.”

“Bij veel mensen lijkt echter een voorbehoud te ontstaan als het gebruik van algoritmen mogelijk leidt tot discriminatie of inbreuk op hun rechten. Zo vindt de helft van de Nederlanders het niet acceptabel als de politie besluit mensen op basis van algoritmen aan te houden en te fouilleren. Mensen lijken dus een afweging te maken tussen het maatschappelijk nut en de mogelijke inbreuk op de persoonlijke levenssfeer die door de inzet van algoritmen veroorzaakt wordt. Een goede beheersing van de risico’s is en blijft dan ook cruciaal, ook wanneer algoritmen te goeder trouw worden ontwikkeld en ingezet.”

Tip: Wil jij jouw organisatie succesvol door de digitale transformatie leiden? Dan is de post-master-opleiding Digitale Transformatie & Leiderschap wat voor jou!

  • In 4 tot 5 maanden leer je alle ins & outs van de digitale transformatie en hoe jij jouw organisatie meeneemt in de hele transitie.
  • Naast de opleiding stel je een plan op voor de digitale transformatie van je eigen organisatie, getoetst door professionals uit de praktijk.
Lees meer over deze opleiding ►
Bron: CustomerTalk
0

Reacties

Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie