Naar inhoud

De belangrijkste redenen waarom ondernemingen failliet gaan

De verwachting is dat het aantal faillissementen in Nederland dit jaar ongeveer gelijk is aan 2018. Daarmee lijkt de ondergrens bereikt. In de afgelopen jaren is de afname van het aantal faillissementen vooral gerealiseerd dankzij een sterke economische groei. Hierdoor zijn bedrijven financieel weerbaarder geworden en is de kans op een faillissement afgenomen. Het grootste risico voor bedrijven om nu failliet te gaan, is structureel van aard – zoals het veranderende consumentengedrag of de voortgaande digitalisering.


Aantal faillissementen stabiliseert

Dat stelt het ING Economisch Bureau op basis van een analyse van gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In de eerste vijf maanden van 2019 zijn er 1.580 bedrijven in Nederland failliet gegaan, 1 procent meer ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder toen 1.560 ondernemingen de deur moesten sluiten. De ontwikkeling van het aantal faillissementen is vanaf de tweede helft van 2017 tot en met mei 2019 op maandbasis vrij stabiel.

Meer bouwbedrijven failliet

Hoewel het totaal aantal faillissementen al enige tijd vrij stabiel is, zijn er op sectorniveau grote verschillen. Zo is het aantal faillissementen in de bouw over de eerste vijf maanden van 2019 met 14 procent het meest toegenomen ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder. Het zijn voornamelijk bedrijven in de gespecialiseerde bouw – zoals loodgieters en installateurs – die failliet zijn gegaan. Niettemin blijft het aantal bedrijven dat in de bouw failliet gaat op een laag niveau, ondanks dat het aantal bouwbedrijven in de afgelopen jaren flink is gegroeid.

Toonaangevende retailers failliet

Ondanks de faillissementen van straatbepalende winkelketens als Coolcat, Intertoys en Op=Op Voordeelshop eerder dit jaar, ligt het aantal faillissementen in de detailhandel tot eind mei 5 procent lager ten opzichte van dezelfde periode in 2018. In de industrie is het aantal faillissementen zelfs gedaald met 19 procent. De sector heeft een aantal jaren van solide groei achter de rug, waarbij zowel de productie als werkgelegenheid zijn toegenomen. De kans op een faillissement is hierdoor afgenomen.

Geen verdere daling faillissementen

Voor 2019 wordt verwacht dat het aantal faillissementen rond hetzelfde niveau als 2018 uitkomt. In de afgelopen jaren is de daling met name gerealiseerd dankzij sterke economische groeipercentages boven de 2 procent. Voor dit jaar wordt een economische groei verwacht van 1,7 procent, hetgeen lager is dan voorgaande jaren. Dit betekent dat er geen sterke conjuncturele stimulans meer is om het aantal faillissementen nog verder te laten dalen.

Voldoende vet op de botten

Tegelijkertijd zijn er een aantal risico’s die in verschillende sectoren voor onzekerheid zorgen. Denk aan de nog altijd op handen zijnde Brexit, het protectionistische handelsbeleid van de Verenigde Staten van Amerika en de krappe arbeidsmarkt in Nederland. Deze risico’s zorgen voor de eerste daling van het ondernemersvertrouwen sinds begin 2018. Niettemin ligt het vertrouwen echter nog altijd op een hoog niveau. Bovendien hebben veel bedrijven in de afgelopen jaren weer enige financiële reserves opgebouwd, waardoor ze bij een eventuele tegenslag een buffer hebben om deze op te vangen. Dit geldt met name voor de al wat oudere ondernemingen. Jongere organisaties, waaronder starters, ontbreekt het vaak nog aan voldoende vet op de botten en zijn daardoor kwetsbaarder.

Verouderde verdienmodellen overboord

Het grootste risico voor oudere bedrijven om failliet te gaan, is vooral structureel van aard. Veel van de huidige faillissementen zijn te wijten aan:

  1. een product, dienst of verdienmodel dat niet langer relevant is;
  2. het niet of te laat inspelen op veranderende marktontwikkelingen zoals digitalisering, nieuwe technologieën en veranderend consumentengedrag;
  3. de komst van nieuwe concurrenten als gevolg van technologische ontwikkelingen, waardoor het verdienmodel niet langer kostendekkend is door bijvoorbeeld hogere inkoop- of personeelskosten.

Tijdig inspelen op nieuwe ontwikkelingen

Zo heeft Intertoys te laat gereageerd op de sterke concurrentie van online aanbieders en discounters als Lidl, Action en het Kruidvat. Drukkerij Roto Smeets is failliet gegaan doordat het te lang sterk afhankelijk is gebleven van print, hetgeen een krimpende industrie is door de toegenomen digitalisering. Deze voorbeelden tonen aan hoe belangrijk het is voor bedrijven om tijdig in te spelen op deze ontwikkelingen om zodoende ook op de langere termijn levensvatbaar te blijven.

Ontbreken van interesse in het aanbod

De belangrijkste faalfactoren voor startende bedrijven hebben vooral te maken met het ontbreken kennis, kunde en kapitaal:

  1. onvoldoende of zelfs geen interesse onder consumenten in het product of de dienst;
  2. problemen met het aantrekken van groeikapitaal;
  3. het ontbreken van de juiste ondernemerskwaliteiten.

Niet wendbaar zijn grootste risico

“Het grootste risico voor oudere bedrijven om failliet te gaan is nu vooral structureel van aard”, stelt Katinka Jongkind, econoom bij het ING Economisch Bureau. “Veel van de huidige faillissementen zijn te wijten aan een verdienmodel dat niet langer relevant is, het niet of te laat inspelen op veranderend consumentengedrag of de komst van nieuwe concurrenten op de markt als gevolg van technologische ontwikkelingen.”

Werken aan strategische wendbaarheid

Anders gezegd, bedrijven moeten werken aan hun strategische wendbaarheid. Want de toekomst is aan de strategisch wendbare organisatie die ogenschijnlijk als vanzelf snel en goed op nieuwe ontwikkelingen en kansen weet in te spelen. Daarbij draait het om drie succesfactoren om als onderneming aan de top te komen én te blijven:

  1. voortdurende alertheid;
  2. strategische doortastendheid;
  3. operationele slagkracht.

Sjors van Leeuwen is eigenaar van adviesbureau Indora Managementadvies en initiatiefnemer en coördinator van het Zorgmarketingplatform. Van zijn hand is ook het boek ‘Wendbare strategie op één A4 – Inclusief Wendbaarheidscanvas’.

Tip: Wil je leren hoe je klantgerichtheid binnen je organisatie kunt verbeteren? Dan is de opleiding Customer Centric Strategie & Leiderschap wat voor jou!

  • Je leert hoe je een klantgerichte cultuur kunt creëren, meten en hierop bijsturen.
  • Naast de opleiding maak je een customer centric plan voor je eigen organisatie, direct geschikt voor implementatie.
Lees meer over deze opleiding
Bron: CustomerTalk
0
Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie