Naar inhoud

Via co-creatie naar wetenschap met maatschappelijke impact

“De wetenschap moet meer dan ooit bewijzen waarde te hebben voor de samenleving. Het gaat om kennis die er toe doet, om maatschappelijke impact. Maar hoe creëer je impact en innovatie in verbinding met de samenleving? Door co-creatie, door samenwerking tussen wetenschap en maatschappelijke partners, luidt het antwoord. We moeten toe naar een vierdegeneratie-universiteit, een universiteit die naar buiten reikt en meer doet dan alleen al dan niet fundamentele kennis vergaren.”

Dat heeft Dike van de Mheen betoogd in haar inaugurale rede, waarmee ze op 29 maart 2018 het ambt van hoogleraar Transformaties in de zorg heeft aanvaardt aan de Tilburg University. De Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen gaat bij wetenschappelijke impact uit van de bijdrage op de korte en lange termijn aan veranderingen in of ontwikkeling van maatschappelijke sectoren en aan maatschappelijke uitdagingen. Kortom, het draait om de benutting van wetenschappelijke resultaten buiten de wetenschap. Dat geldt dus ook voor fundamenteel onderzoek maar daarbij is de maatschappelijke impact niet de eerste prioriteit.

Academische werkplaats

Interacties tussen wetenschap en samenleving lopen bij Tranzo, het wetenschappelijk centrum voor zorg en welzijn van de Tilburg School of Social and Behavioral Sciences van de Tilburg University, via de academische werkplaats: een duurzaam samenwerkingsverband tussen de universiteit en praktijkinstellingen om te komen tot wetenschappelijke kennisontwikkeling en innovatie van het zorgaanbod. Het gaat daarbij om co-creatie: een langdurig geformaliseerde samenwerking op basis van een gemeenschappelijk overeengekomen onderzoeksprogramma. Zogeheten science practitioners spelen daarbij een centrale rol: onderzoekers die deels werken in het veld en deels onderzoek doen binnen de universiteit. Zij zijn de levende bruggen tussen wetenschap en praktijk.

Evidence based werken

Kenmerkend bij co-creatie is ook evidence based werken. Drie kennisbronnen zijn daarbij essentieel: wetenschappelijke kennis, de expertise van de professional en de kennis en expertise van de burger of cliënt. Van belang is de interactie tussen deze drie groepen. Tranzo heeft nu 12 academische werkplaatsen opgezet waarmee bijna de hele zorg- en welzijnssector wordt bestreken. Er wordt structureel samengewerkt met meer dan 70 partners, zoals ziekenhuizen, GGZ, GGD, jeugd-, verslavings-, gehandicapten- en arbeidszorg, sociaal werk, verzorgingshuizen, zorgverzekeraars, gemeenten, provincie en diverse opleidingsinstellingen.

Meten is niet alleen weten

Het in kaart brengen van maatschappelijke impact loopt niet alleen via kwantitatieve evaluatie – publicatie-output en resultaten-outcome – maar ook langs kwalitatieve weg. De KNAW zegt ook dat niet per definitie weten is en beveelt aan om naast het kwantitatieve credo ‘Meten is weten’ ook beschrijvingen – narratives – te gebruiken om maatschappelijke impact in beeld te brengen. Daarbij, kennis krijgt pas maatschappelijke waarde als deze gedeeld wordt met de samenleving en toegepast wordt in concrete oplossingen of producten: kennis, co-creatie en valorisatie zijn hierbij kernbegrippen. Het gaat niet alleen om economische benutting van kennis maar ook om het benutten van kennis voor oplossing van maatschappelijke problemen of bijdrage aan maatschappelijke discussies. Co-creatie betekent dat reeds bij aanvang van het onderzoek wetenschappers samen met maatschappelijke partijen vragen uit de praktijk – gebruikers, burgers, cliënten, stakeholders – meenemen. Dat is ook de kernfilosofie van Tranzo.

Vierdegeneratie-universiteit

Dike van de Mheen stelt dat we toe moeten naar een vierdegeneratie-universiteit, een universiteit die naar buiten reikt en meer doet dan alleen kennis beschikbaar maken voor de praktijk. Een netwerkuniversiteit waarin, naast fundamenteel onderzoek, innovatie plaatsvindt door samenwerking van onderzoekers, praktijkprofessionals en gebruikers. “Tranzo kan gezien worden als een best practice, die bijdraagt aan de ontwikkeling van Tilburg University als een vierdegeneratie-universiteit”, stelt zij. “Het centrum is een netwerkorganisatie die succesvol naar buiten reikt. De academische werkplaatsen worden zeer positief gewaardeerd en worden gezien als innovatieve ruimten waar wetenschap en samenleving co-creëren. We werken samen met professionals en cliënten van gezondheids- en welzijnsorganisaties in multidisciplinaire teams.”

Bron: CustomerTalk
0
Logo CustomerTalk

Cookie-instellingen

CustomerTalk maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikerservaring.

Graag vragen wij je toestemming voor het plaatsen van deze cookies.

Accepteren Meer informatie